Nieuwe colleges van BenW: een bezielde start is het halve werk

Overal in gemeenteland gonst het. Nieuwe coalities worden gesmeed, portefeuilles verdeeld en de eerste colleges zijn al aan de slag. Vol verwachting van start; vier jaar om ambities waar te maken, verschil te maken voor inwoners en vorm te geven aan een gemeente die mooier, veiliger, socialer, nóg democratischer of eenvoudiger bestuurbaar wordt.

De kracht van gedeelde verwachtingen
Die verwachting is begrijpelijk. Nieuwe en ervaren wethouders stappen in met plannen, overtuigingen en beloften. De burgemeester bewaakt de bestuurlijke bedding. De gemeentesecretaris en de ambtelijke organisatie staan klaar om beleid, uitvoering en samenleving met elkaar te verbinden. Maar tussen al die goede intenties staat iets wat vaak te vanzelfsprekend wordt gevonden: het college als team.

Want een collegeteam is geen team omdat het zo heet. Het is een gezelschap van mensen met verschillende politieke achtergronden, waarden, stijlen, karakters en achterbannen. Mensen die zich met hart en ziel inzetten voor het algemeen belang, en die tegelijk werken onder een vergrootglas. Van raad, media, inwoners, ondernemers, verenigingen en belangengroepen. En soms ook van de luidste stemmen op sociale media.

Juist daarom is de startfase zo bepalend. In die eerste weken en maanden ontstaan patronen die lang kunnen doorwerken. Hoe wordt er gesproken als de spanning oploopt? Hoe worden verschillen benut in plaats van gladgestreken? Hoe blijft het gemeenschappelijke doel zichtbaar als dossiers ingewikkeld worden, de druk stijgt of de waan van de dag regeert?

Omarm verschillen en deel de bevlogenheid
Goed bestuur vraagt meer dan inhoudelijke scherpte en politieke behendigheid. Het vraagt vertrouwen, eigenaarschap en gezamenlijke taal. Het vraagt dat bestuurders elkaar leren kennen voorbij de portefeuille: waar zit ieders overtuiging, waar schuurt het, wat geeft energie, wat roept weerstand op? Daar ligt de basis voor slagvaardigheid. Niet in het vermijden van verschil, maar in het leren dragen ervan.

Daar komt de samenwerking met de ambtelijke organisatie bij. Bestuurders en ambtenaren zijn allemaal maatschappijmakers, maar zij kijken vanuit verschillende rollen en verantwoordelijkheden naar dezelfde opgaven. Als dat samenspel niet bewust wordt ingericht, raken perspectieven gemakkelijk uit elkaar. Dan ontstaat ruis waar juist beweging nodig is.

Teamontwikkeling als voorwaarde voor succes
De vraag is dus niet alleen: wat willen we de komende vier jaar bereiken? De vraag is ook: hoe willen we samen werken, besluiten, leren en elkaar aanspreken? Hoe houden we de waakvlam van ieders maatschappelijke missie brandend, ook wanneer de werkelijkheid weerbarstig wordt?

Een sterk college ontstaat niet vanzelf. Het vraagt aandacht, tijd en moed om aan de voorkant te investeren in teamontwikkeling. Niet als extraatje naast het echte werk, maar als voorwaarde om dat werk goed te kunnen doen.

Bij Kern Konsult geloven we dat publieke organisaties in beweging komen waar mensen opnieuw verbinding maken met hun bezieling, hun gezamenlijke opdracht en elkaar. Juist nieuwe colleges verdienen zo’n bewuste start. Omdat een goed begin niet alleen het halve werk is, maar vaak ook het verschil maakt tussen samenwerken op papier en samen besturen vanuit de kern.